Beaujolais moet zowat de meest ondergewaardeerde wijnregio in Frankrijk zijn. Een pleidooi houden voor deze wijnen is als strijden tegen een Moulin-à-Vent.
Ettelijke voorbeelden getuigen van de minachting tegenover dit gebied.
Een bevriend wijnliefhebber zei me onlangs: “Als ik ooit in mijn wijnclub durf te vertellen dat ik Beaujolais drink, word ik gelyncht.”
In een recente discussie op het Vinejo wijnforum met als titel “Beaujolais… zijn we d’er klaar voor?” (sic) zegt Peter Kupers over de sommeliersopleiding: “…de stiefmoederlijke behandeling die de regio en zijn wijnen kreeg tijdens Sommelier-Conseil was met momenten toch wat triest.”
Iets verder lezen we: “Qua complexiteit zal een Gamay zelden het zelfde niveau halen dan dat van een Grand cru of grote 1 cru (uit Bourgogne, nvdr).”
Een uitspraak als “…meer en meer wordt gesproken om in de Bojo de Gamay te rooien om Pinot aan te planten…” getuigt dan weer van ignorantie over de totaal verschillende bodems van de genoemde wijnstreken.

Als de beste sommelier van België het been stijf houdt bij het bepalen van het thema voor de degustatie, en ondanks verschillende andere voorstellen toch Beaujolais in het glas wil zien (#GiveBojoachance), dan weet je: Beaujolais is “the next big thing”.

Beaujolais in het kort

Gekend -of berucht- van de Beaujolais Nouveau, heeft de streek een kwalijke reputatie te verwerken gekregen. Nochtans is het pas in 1950 dat iemand een briljant marketingidee had, en de traditionele oogstfeesten enkele weken opschoof om al onmiddellijk de nieuwe wijn van die jaargang te kunnen commercialiseren. Het commerciële succes van de Beaujolais Nouveau was enorm (de productie en verkoop steeg van 15.000 hl tot meer dan een half miljoen hl), maar het gebruik van verdelgingsmiddelen en kunstmatige meststoffen om de commerciële wijnen in grote hoeveelheden te kunnen maken en de gekunstelde beeldvorming die ermee gepaard ging begon enkele ernstige wijnmakers parten te spelen.
Jules Chauvet, wijnmaker, negociant en wetenschapper uit de Beaujolais nam het voortouw, en zette zich in tegen het gebruik van herbiciden, chemische meststoffen, chaptalisatie en het gebruik van zwavel tijdens de fermentatie. Hij verdedigde het gebruik van natuurlijke gisten, en wordt algemeen beschouwd als de vader van het natuurlijk wijnmaken. Op die manier beïnvloedde hij belangrijke wijnmakers die zijn theorie in de praktijk gingen brengen. Namen als Marcel Lapierre, Jean-Paul Thévenet, Yvon Metras, Joseph Chamonard en Jean Foillard: hun productie was klein, maar hun impact op de huidige generatie van wijnmakers is heel groot. Enkele van deze namen zullen we straks nog tegenkomen.

Bron: http://www.winescholarguild.org

De Beaujolais situeert zich tussen Mâcon en Lyon langs de linkeroever van de Sâone. De wijnstreek is 55 km lang en 11 tot 14 km breed, en de heuvels variëren in hoogte van 200 m in de vallei tot 500 m rond Fleurie en Chiroubles.
Er zijn 12 AOP’s gedefinieerd, de meest algemene is AOP Beaujolais, dan Beaujolais Villages, en de tien Beaujolais Cru’s: Saint-Amour, Juliénas, Chénas, Moulin-à-Vent, Fleurie, Chiroubles, Morgon, Régnié, Brouilly en Côte de Brouilly.
Hoewel Beaujolais net ten zuiden van Bourgogne ligt, is de bodem er totaal verschillend. In Bourgogne vindt men vooral kalksteen en mergel, waarop Pinot Noir zich thuis voelt. De bodem in Beaujolais is graniet en vulkanisch. Deze arme bodem is ideaal voor de Gamaydruif, die op kalkhoudende bodems te productief kan worden.
Typisch in de streek is dat op veel plaatsen in de wijngaard de rotsbodem zichtbaar is.
De wijnmakers zelf onderscheiden enkele belangrijke bodems. Roze graniet typeert enkele van de cru’s, net als de “roche bleue”,  en “roche pourrie”.
Roze graniet komt in zowat alle cru’s voor, maar komt in meerderheid voor in Chiroubles, Fleurie en Régnié. Het is ook in grote mate aanwezig in Brouilly, Morgon , Chenas en Moulin-à-Vent.
Geërodeerd graniet en leisteen met ijzer en mangaansporen wordt “Roche pourrie” genoemd, en komt voor in Morgon.
Roche Bleue is een gesteente dat rijk is aan ijzer en mangaan en werd gevormd door eeuwenoude onderzeese lavastromen. Deze interessante bodem is te vinden in Côte de Brouilly en Juliénas, en ook op de Côte de Py in Morgon en in Saint-Amour.

Gamay

Beaujolais en Gamay Noir, officieel “Gamay Noir à Jus Blanc” zijn zowat synoniem.
Meer dan 90% van de wijngaarden in Beaujolais zijn aangeplant met Gamay, en dit is meteen meer dan de helft van de wereldwijde totale aanplant.
Het is een snel woekerende druivelaar die hoge opbrengsten kan geven in vruchtbare gronden. Daarom zijn de heuvels met dunne, goed afwaterende en arme bodems de betere bodems voor deze druif.
Traditioneel wordt de druif in “gobelet” gecultiveerd: vrijstaande “bush vines”. Dit maakt dat de oogst met de hand moet gebeuren, omdat machinale oogst in deze cultuur niet mogelijk is. Gecombineerd met de soms steile hellingen zorgt dit er voor dat de kosten voor wijnproductie relatief hoog zijn. Door de relatief lage prijzen van de wijnen geven vele wijnmakers er de brui aan: de kost van productie is hoger dan de prijs die ze krijgen voor hun wijnen. In 2015 stond er ongeveer 16000 ha wijngaard in Beaujolais, en dat is 7100 ha minder dan 15 jaar eerder.

Gamaywijnen kunnen in Beaujolais op verschillende manieren worden vergist. De koolzuurweking (macération carbonique) is de methode waarbij snel en onder (kunstmatige) koolzuuratmosfeer een gisting in de druiven zelf gebeurt. De traditionele manier van wijnmaken gebeurt ook: persen, inweken en vergisten, dikwijls met natuurlijke gisten. Meest gebruikt, zeker voor de betere wijnen uit de Cru’s, is een “semi-carbonique” methode, waarbij eerst een natuurlijk soort van  koolzuurweking gebeurt, en het vergiste sap nadien op traditionele manier verder wordt vergist. Gebruik van zwavel wordt zoveel mogelijk beperkt door de betere wijnmakers.

De degustatie

Het opzet is ondertussen gekend, ons groepje is ondertussen uitgegroeid tot vijf koppels, ieder brengt een paar flessen mee binnen het thema. Voorheen presenteerde ieder zijn wijn, blind en gekarafeerd, maar de schenker wist dus telkens welke wijn hij of zij voorstelde. Deze keer werden alle wijnen geanonimiseerd, en bij binnenkomst werd gevraagd elke fles in één van de drie “flights” te plaatsen.
De flights werden eenvoudigweg “eerste wijnen”, “later”, en “laatste wijnen” genoemd. Wijnen werden willekeurig gekarafeerd en geserveerd vanuit elke flight, zodat niemand wist welke wijn op tafel kwam. Het werd een boeiende avond…
In de meeste flessen bleef een lekje over, zodat ik de dagen na de degustatie nog even kon naproeven. En dat leverde een paar verrassingen op…
(Tussen haakjes de initialen van wie de wijn inzette)

Flight 1:

1- Cloz de Mez Ch. Gaillard 2013 – Morgon (RV/NP)
Donker kersenrode kleur, medium transparant.
Aardbei, rood fruit, mineraliteit. Peperig en kruidnagel, zwarte kers, wat hout.

Tannineus in aanzet, aarbeipuree, kruidigheid. Goede materie.
Tannines en wat chocolaté in afdronk, de tannines zijn wat ruw.
Dag 3: kersen, griotte, framboos, met wat alchohol. Floraal: roosjes, potpourri. Groene kruidigheid, munt en menthol. Minerale tonen.
Strak in de mond met rood fruit(zuur) en stevige tannines. Fris ondanks de stevigheid. Cacaobittertje naar het einde toe.
Stevige tannines en zwart fruit in afdronk. Mooie stevige wijn met fijne complexiteit. 

2- Domaine de Bel-Air Les Burdelines 2011 – Moulin-à-Vent (SVDW/NDW)
Kurk…

3- Ch. Thivin Les 7 Vignes 2011 – Côte de Brouilly (MR/HVH)
Mooie frisse kersenkleur. Wat verkleuring aan de rand.
Fragiele, zuivere stijl. Kersen, mineraliteit.
Fris en strak in aanzet, met goede aciditeitstructuur. Zoete kersen, rijp gestoofd fruit.
Strakke mineralere stijl.
Afdronk met zuiver rood en zwart fruit, veel kersen, lang, mooi.
Evolutie nu, met gestoofd fruit, sinaasappelsap, braambessenconfituur, kersensap. Kruiden, munt, peper.
Fijnfruitig na opschudden, zoete amandel, bloed, wat lactisch.
Evolutief, maar nog fris groenfruitig in de mond. Mooie korrelige structuur, gestoofd fruit, veel materie en balans. Late tannines zorgen voor stevigheid. 
In afdronk komen zwart fruit en wat drogende tannines.

4- Pierre Cotton “Trust in Gamay” 2015 – Côte de Brouilly (JDV/TS)
Kersenrood. Snoeperige, fruitneus met rijp en zwart fruit, bubbelgum.
Sappige aanzet met wilde, jonge kracht. Zonder veel complexiteit, jonge Beaujolais.
De metamorfose en de verrassing van de degustatie: op dag 3 vertoont de wijn, naast het primaire rode fruit, een potpourri van kersen, gedroogd fruit, aardbei en framboos, munt, vanille en wat hout.
Sappig en lekker nu, met zwart fruit en mooie kruidigheid, peper. Gestructureerd en fijn.
Mooie afdronk met zuiver fruit en goede lengte. Heerlijke wijn nu.  

5- Charly Thévenet Grain et Granit 2014 – Régnié (Gdt/ASOdB)
Medium transparant kersenrood.
Complexe neus, wat reductief, nog ingetogen. Zwart fruit, animaal, leder, munt.
Sappig en rond, met complex zwart fruit, groene kruidigheid en aardbeitjes.
Zwart fruit en wat uitdrogende tannines in de lange afdronk. 
Dag 3 een “aristocratische” neus: edel rood en zwart fruit (framboos, kers, braam). Gedroogd fruit dadels, ananaschips. Munt en peper, onderhout, mineraal. Heel complex en boeiend.
Lichte aanzet met weer die gedroogde ananas, zwoel rood fruit en veel zuren. 
Groene tonen in de afdronk, met groene kruiden en wat onrijpe, tegenstribbelende tannines.

Flight 2:

6- Dom. Chignard Cuvée Spéciale Vieilles Vignes 2011 – Fleurie (SVDW/NDW)
Intens rode kleur met witte rand.
Serieuze neus met zwart fruit, floraliteit, munt en kruiden.
Krachtige wijn met veel zwart fruit, complex. Tannines en aciditeit zijn mooi, samen met het soepele fruit.
Lange stevige afdronk. Mooie wijn.
Al wat meer verkleuring op dag 3. Gestoofd rood fruit, groene kruiden (rozemarijn, salie, zoethout). Tabak en leder. 
Meer evolutief in de mond nu: gestoofde indruk met gedroogd fruit en veel kruidigheid. Rijp en chocolaté. 
Stevige structuur met balans. Lange afdronk met donkere vruchtencompote, fijne tanninebitters en cacao.
Presenteert zich heel mooi nu.

7- Yvon Métras 2015 – Fleurie (GdT/ASOdB)
Paarsrode kleur.
Reductieve en animale eerste neus. Na een tijdje zwart fruit, bloemen (gedroogde bloemen) en fijne kruiden.
Zuiver en fijn in de mond, complex fruitig, sappig en romig.
Top en groots in zijn natuurlijke stijl. Heerlijk!
Hiervan was helaas geen restje meer overgebleven.

8- Yohan Lardy 2015 – Chenas (JDV/TS)
Jonge paars-rode transparante kleur.
Primair fruit (aardbei), banaan, rood fruit, pepertje. Heel zuiver.
Sappig met rood fruit en pepertje, wat minder complex. Rondere, warmere stijl met wat merkbare alcohol.
Iets drogend in afdronk.
Weinig verandering op dag 3: primair fruit en banaan, snoepjes, jong. 
Rood en zwart fruit met kruidigheid in de mond, mineraal/ziltig.
Mist wat lijn en structuur, de wijn gaat alle kanten op, alcoholisch en warmer.
Snel wegvallende afdronk.

9- Dom. Chamonard La Madone 2013 – Fleurie (MR/HVH)
Transparant met wat bruine evolutie.
Finesse, met ingetogen rood fruit, zwart fruit en kruidigheid. Vulkanische (?) mineraliteit en wat rijper fruit.
Sappig, fijn, strak en mineraal. Rijper fruit en gekonfijt fruit, smokey.
Afdronk fijn en lang, met lichte tannines en veel fruit.
Lichtere maar fijne stijl. 
Dag 3: Bruinrode transparante kleur, brede witte rand.
Rijpe zwarte bessen, zwarte kers, zoete koekkruiden. Metalig, bloed, wat animaal. Groen en gedroogd gras. Complexe neus maar fijn en bescheiden. 
Fijne aanzet met romig mondgevoel, zachte zuren en veel rijp fruit. Sappig en kruidig met wat houtindruk.
Afdronk met wat groene tanninebitters en cacao. Op dronk nu.

10- Foillard Cuvée 314 2014 – Morgon Côte de Py (GdT/ASOdB)
Kersenrood, medium transparant.
Kruidige, wat reductieve neus, natuurlijke stijl.
Complexe fijne fruitigheid, mineraal. Groots in de neus.
Goede zuurstructuur, strak in het begin en extreem sappig en complex later. Fijne tannines en mooie fruitigheid.
Afdronk met grote lengte. Grote wijn.
Etherische, natuurlijke neus van fijn rood fruit. Stal, animaal, hooi. Gedroogde kruiden en specerijen, bloemenmelange.
Mooi rond mondgevoel met fijne fruitigheid? Kersen, donkere bessen, zoete kruiden. Gebalanceerd en gestructureerd. Dartel en speels. 
Lange, edele afdronk met zijdezachte tannines. Heerlijke, grote wijn.

Flight 3:

11- Domaine de Bel-Air Briante 2015 – Brouilly (SVDW/NDW)
Geconcentreerde jonge paars-rode kersenkleur.
intens primair rood fruit, snoeperig.
Kruidige aanzet met wat scherpe aciditeit. Mismatch tussen neus en mond. Stevige tannines en wat lichtere materie.
Afdronk met zwart fruit en tannines, samentrekkend.
Te jong, te streng, heeft veel tijd nodig.
Dag 3: Paars-rood met lila rand. Cassis, framboos, kers; explosief in de neus, snoeperig. 
Wat scherpe en harde aanzet, mist focus en definitie. Warmte, kruidige en groene impressies.
Redelijk harde wijn.

12- Christophe Cordier 2014 – Morgon Côte de Py (RV/NP)
Donker kersenrood, med transparant.
Ingetogen neus, moeilijk te definiëren fruit en kruiden.
In aanzet al tannines van het stevigere soort, zuur rood fruit en bitters vormen een stevige structuur. Mist nu wat aangenaam fruit.
In afdronk overheersen de tannines. De wijn is te jong nu.
Dag 3: Frisse kersenrode kleur, jong, roze/lila rand.
Ingetogen neus met kersjes, blauwe bosbessen, donker fruit, rechtlijnig en complex. Bij opschudden komt rood fruit erbij, met een fijne kruidigheid. en bloemen(honing).
Sap en kersenconfituur met beetje zoetheid in de mond. Versmelt mooi naar het einde, maar behoudt wat zijn eenvoud. 
Volle afdronk met meer materie dan het mondgevoel aangeeft. Klein beetje tannine en chocolaté.
Lekkere, eenvoudigere doordrinker.

13- Dom. de la Grand’ Cour “Clos de la Grand’ Cour” 2015 – Fleurie
Kurk…

14- Daniel Bouland Cuvée Mélanie 2015 – Côte de Brouilly (MR/HVH)
Donkere kleur, niet transparant, gekleurde tranen.
Zuiver rood en zwart fruit, complex, romig en mineraal. Krachtig aroma.
Krachtig, kruidig, fruit en sap. Lekker en gestructureerd.
Lange, zuivere en krachtige afdronk met complexe impressies. Grote wijn, jong en vol kracht.
Dag 3: Kersen, bosbessen, cassis, heel stevig en mooi. Fijne onderliggende kruidigheid met munt en gedroogd gras. Lactisch: wei, slagroom.
In de mond fijnfruitig en zalvend, stevig mondgevoel. Jong paars fruit. Evenwichtig met delicate zuren, veel fruit en zachte tannines.
Fijne en lange afdronk met bescheiden tannines. Grote wijn.

15- Jules Desjourneys Les Michelons 2012 – Moulin-a-Vent (GdT/ASOdB)
Donkerrode kersen- pruimenrode kleur.
Animale wilde neus met kruidigheid en groene impressies.
Wat dunnen aanzet met schraal fruit en groene tonen. Strenge, drogende tannines in afdronk. Niet zo mijn ding…
Dag 3: Kleine rode bessen, kersen, vanille, kaneel, zoethout. Rijp fruit domineert nu.
Dunne aanzet met vooral aciditeit. Onrijp rood fruit, hardheid en schurende tannines.
Afdronk met groene tannines, vrij lang maar niet zo aangenaam. Nog steeds niet zo mijn ding.

16- Potel-Aviron Château Gaillard 2000 – Morgon (RV/NP)
Buiten competitie, we weten niet waarom. Ik denk aan Bourgogne, maar het is een oudere Morgon. Leuk om dit eens te proeven.
Beetje verkleurde bruinrode kleur. 
Finesse in de neus, rokerig, hout, mineraal. Fijnfruitig en kruiden. Animaal, leder.
Sappig fruitig met complexe fijne zuurstructuur, edel. 
Goede lengte in afdronk.
Dag 3: Ver geëvolueerd: gekookt fruit, rozijntjes, tabak, thee. Groenig hout, hars, roet, toast.
Zuurtjes in aanzet, nog klein beetje fruit maar wat schraal met veel aciditeit. Branderige afdronk.
Deze heeft dag 3 niet gehaald…

Conclusie:

De scores liggen hoog. Beaujolais is een wijn die het nodige respect verdient, dat hebben we wel geleerd.
We proefden wijnen van enkele top-wijnmakers, en dat was er aan te merken.

Konden we de Cru’s herkennen, of bepaalde kenmerken die ons tot de origine van de wijn zouden leiden? Ik in ieder geval niet.
Het was een breed gamma aan stijlen, van primair jong tot gerijpt, van fijn tot krachtig, van sappig tot streng.
Maar er zaten pareltjes bij, wijnen die in elke kelder niet mogen ontbreken, met verfijning en kracht, met toekomst en reserve.

Twee top vijf’s:
Voor SVDW:
Yvon Métras Fleurie 2011 (17/20)
Dom. Chignard Cuvée Spéciale Fleurie 2011 (16,5/20)
Jules Desjourney Les Michelons 2012 (16,5/20)
Daniel Bouland Cuvée Mélanie Côte de Brouilly 2015 (16/20)
Thivin “Les 7 Vignes” Côte de Brouilly 2011 (16/20)
Charly Thévenet Grain et Granit Régnié 2014 (16/20)

Voor mij, (gecombineerde score dag 1 en dag 3):
Yvon Métras Fleurie 2011 (93)
Daniel Bouland Cuvée Mélanie Côte de Brouilly 2015 (92+)
Foillard Cuvée 314 Morgon Côte de Py 2014 (92)
Dom. Chignard Cuvée Spéciale Fleurie 2011 (90)
Charly Thevenet Grain et Granit Régnié 2014 (89)

met een heel eervolle vermelding voor de
Pierre Cotton ‘Trust in Gamay” Côte de Brouilly 2015 die op dag 3 voor mij (91+) haalt, maar pas open niet helemaal tot zijn recht kwam.

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.